แบตเตอรี่ที่สามารถชาร์จประจุได้ใหม่นั้นจะมีปัญหาเรื่อง Memory Effect ที่ทำให้ความจุของแบตเตอรี่ลดลง ดังนั้นหากต้องการนำแบตเตอรี่ไปชาร์จใหม่จึงต้องคลายประจุหรือใช้ให้หมดก่อนทุกครั้ง?
Memory Effect เป็นสิ่งที่อยู่คู่กับแบตเตอรี่จริงๆ แต่อย่างไรก็ดีมันก็จะพบได้เฉพาะในแบตเตอรี่แบบเก่าเท่านั้น อย่างเช่นถ่านชาร์จที่เป็นแบบนิเกิลแคดเมียม (NiCd) ซึ่งใช้งานกันอย่างแพร่หลายมากในช่วงปี 1990 หลังจากที่ Waldemar Jungner คิดค้นมันขึ้นมาเพียงแค่ปีเดียว รวมทั้งถ่านชาร์จแบบนิเกิลเมทัลไฮไดรด์ (NiMH) ที่เป็นแบบใหม่ในยุคแรกๆ ก็มีปัญหานี้เช่นกัน กล่าวคือหากมีการนำไปชาร์จใหม่โดยที่ยังคลายประจุไม่หมด ภายในถ่านชาร์จชนิดนี้จะมีการสร้างผลึกที่เป็นสารประกอบบางอย่างขึ้นมาซึ่งจะทำให้ถ่านเก็บพลังงานได้น้อยลง โดยมันจะจำตำแหน่งค่าพลังงานสุดท้ายก่อนที่ถ่านจะถูกนำไปชาร์จใหม่ ยกตัวอย่างเช่นหากนำไปชาร์จใหม่โดยที่ยังคงมีประจุเหลืออยู่ 10 เปอร์เซ็นต์ แทนที่ถ่านจะเก็บพลังงานได้ 600mAh ก็จะได้พลังงานเพียง 540mAh เป็นต้น ด้วยเหตุนี้อุปกรณ์หลายๆ ชนิดที่ใช้งานแบตเตอรี่ชนิดนี้จึงมักจะช่วยแก้ปัญหาด้วยการตัดระบบการทำงานของตัวเองโดยอัตโนมัติเฉพาะเมื่อพลังงานจากแบตเตอรี่ถูกใช้จนหมดจริงๆ เท่านั้น เพื่อให้การนำถ่านไปชาร์จใหม่ทำได้อย่างสมบูรณ์
อย่างไรก็ตามตั้งแต่ปี 2009 เป็นต้นมาถ่านชาร์จที่เป็นแบบ NiCd ก็ถูกต่อต้านโดยกลุ่มสหภาพยุโรป จนทำให้อุปกรณ์จำนวนมากเปลี่ยนไปใช้แบตเตอรี่ที่เป็นแบบลิเธียม ซึ่งมีทั้งที่เป็นลิเธียมไอออน (Li-Ion) และลิเธียมโพลิเมอร์ (LiPo) แต่ไม่ว่าจะเป็นแบบใดก็ตาม พื้นฐานที่เป็นลิเธียมของแบตเตอรี่ก็ไม่มีปัญหา Memory Effect และแตกต่างไปจากถ่านชาร์จในอดีตอย่างชัดเจน นั่นคือการคลายประจุจนหมดที่นอกจากจะไม่มีความจำเป็นแล้วยังเป็นผลเสียกับแบตเตอรี่ด้วย เพราะในกรณีที่ปล่อยให้แรงดันไฟในแบตเตอรี่อยู่ในระดับตํ่าเป็นเวลานานอาจจะทำให้แบตเตอรี่เกิดการลัดวงจรหรือทำงานผิดพลาดได้ ด้วยเหตุนี้แบตเตอรี่ลิเธียมทั้งหลายจึงมักจะมีระบบป้องกันเพื่อไม่ให้มีการคลายประจุจนหมดเสมอ ยิ่งไปกว่านั้นการที่แบตเตอรี่ลิเธียมคลายประจุเป็นจำนวนมากก็ทำให้การชาร์จใหม่ต้องใช้เวลานานและมีความร้อนสูง ซึ่งความร้อนนี้เป็นตัวการสำคัญที่ทำให้ความจุและจำนวนครั้งของการชาร์จของแบตเตอรี่ลดลงอย่างรวดเร็ว แต่ไม่ว่าจะเป็นอย่างไรก็ตาม คำกล่าวที่ว่า ก่อนนำแบตเตอรี่ไปชาร์จใหม่ควรคลายประจุให้หมดก่อนนั้น ก็ไม่ใช่เรื่องจริงอีกต่อไปแล้ว
Memory Effect ในแบตเตอรี่นิเกิล
หากมีการคลายประจุไม่หมด สารประกอบบางอย่างที่อยู่ภายในถ่านชาร์จที่เป็น NiMH (Nickel Metal Hydride) และ NiCd (Nickel Cadmium) จะมีการตกผลึก ซึ่งผลึกดังกล่าวนี้คือสาเหตุสำคัญที่ทำให้ความจุพลังงานของถ่านชาร์จทั้งสองชนิดนี้ลดลง
ผลเสียเมื่อแบตเตอรี่คลายประจุจนหมด
ในกรณีที่เป็นแบตเตอรี่ลิเธียมไอออน (Li-Ion) และลิเธียมโพลิเมอร์ (Li-Po) การคลายประจุจนหมดก่อนที่จะนำไปชาร์จใหม่ กลับไม่ใช่วิธีการใช้งานที่ถูกต้อง เพราะยิ่งมีการคลายประจุจนหมดบ่อยครั้งเท่าใด แบตเตอรี่ยิ่งชาร์จใหม่ได้จำนวนน้อยลงเท่านั้น
0 ความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น